Ozon - Vikipedi İçeriğe atla Ana menü Ana menü kenar çubuğuna taşı gizle Dolaşım Anasayfa Hakkımızda İçindekiler Rastgele madde Seçkin içerik Yakınımdakiler Katılım Deneme tahtası Köy çeşmesi Son değişiklikler Dosya yükle Topluluk portali Wikimedia dükkânı Yardım Özel sayfalar Ara Ara Görünüm Bağış yapın Hesap oluştur Oturum aç Kişisel araçlar Bağış yapın Hesap oluştur Oturum aç İçindekiler kenar çubuğuna taşı gizle Giriş 1 Sağlık üzerindeki etkileri 2 Ayrıca bakınız 3 Not listesi 4 Kaynakça İçindekiler tablosunu değiştir Ozon 103 dil Afrikaans Aragonés अंगिका العربية অসমীয়া Asturianu Azərbaycanca تۆرکجه Башҡортса Беларуская (тарашкевіца) Беларуская Български भोजपुरी বাংলা Brezhoneg Bosanski Català کوردی Čeština Cymraeg Dansk Deutsch Ελληνικά English Esperanto Español Eesti Euskara فارسی Suomi Français Frysk Gaeilge Galego ગુજરાતી עברית हिन्दी Hrvatski Hornjoserbsce Kreyòl ayisyen Magyar Հայերեն Jaku Iban Bahasa Indonesia Ido Íslenska Italiano 日本語 ქართული Қазақша ಕನ್ನಡ 한국어 Кыргызча Latina Lietuvių Latviešu Македонски മലയാളം मराठी Bahasa Melayu မြန်မာဘာသာ नेपाली Nederlands Norsk nynorsk Norsk bokmål Occitan Oromoo ଓଡ଼ିଆ ਪੰਜਾਬੀ Polski پنجابی پښتو Português Runa Simi Română Русский Русиньскый Scots Srpskohrvatski / српскохрватски Simple English Slovenčina Slovenščina Anarâškielâ Shqip Српски / srpski Sunda Svenska Kiswahili தமிழ் తెలుగు ไทย Tagalog Українська اردو Oʻzbekcha / ўзбекча Tiếng Việt Winaray 吴语 IsiXhosa 閩南語 / Bân-lâm-gí 粵語 中文 IsiZulu Bağlantıları değiştir Madde Tartışma Türkçe Oku Değiştir Kaynağı değiştir Geçmişi gör Araçlar Araçlar kenar çubuğuna taşı gizle Eylemler Oku Değiştir Kaynağı değiştir Geçmişi gör Genel Sayfaya bağlantılar İlgili değişiklikler Kalıcı bağlantı Sayfa bilgisi Bu sayfayı kaynak göster Kısaltılmış URL'yi al Eski ayrıştırıcıya geç Yazdır/dışa aktar Bir kitap oluştur PDF olarak indir Basılmaya uygun görünüm Diğer projelerde Wikimedia Commons Vikiveri ögesi Görünüm kenar çubuğuna taşı gizle Vikipedi, özgür ansiklopedi 4</sup>-trioxidiene; ''catena''-trioxygen"},"SystematicName":{"wt":"Trioxygen"},"Section1":{"wt":"{{Kimyakutu Tanımlayıcılar\n| IUPHAR_ligand = 6297\n| CASNo = 10028-15-6\n| CASNo_Ref = {{cascite|correct|CAS}}\n| PubChem = 24823\n| ChemSpiderID = 23208\n| ChemSpiderID_Ref = {{chemspidercite|correct|chemspider}}\n| UNII = 66H7ZZK23N\n| UNII_Ref = {{fdacite|correct|FDA}}\n| EINECS = 233–069–2\n| MeSHName = Ozone\n| RTECS = RS8225000\n| ChEBI_Ref = {{ebicite|correct|EBI}}\n| ChEBI = 25812\n| Gmelin = 1101\n| SMILES = [O-][O+]=O\n| StdInChI = 1S/O3/c1-3-2\n| StdInChI_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}\n| InChI = 1/O3/c1-3-2\n| StdInChIKey = CBENFWSGALASAD-UHFFFAOYSA-N\n| StdInChIKey_Ref = {{stdinchicite|correct|chemspider}}\n| InChIKey = CBENFWSGALASAD-UHFFFAOYAY\n}}"},"Section2":{"wt":"{{Chembox Properties\n| Solvent = other solvents\n| O=3\n| Appearance = Colourless to pale blue gas<ref name=PGCH/>\n| Odour = Pungent<ref name=PGCH/>\n| Density = 2.144 g/L (at 0&nbsp;°C)\n| Solubility = 1.05 g L⁻¹ (at 0&nbsp;°C)\n| SolubleOther = Very soluble in [[carbon tetrachloride|CCl₄]], [[sulfuric acid]]\n| MeltingPtK = 81\n| BoilingPtK = 161\n| RefractIndex = 1.2226 (liquid), 1.00052 (gas, STP, 546 nm—note high dispersion)<ref>{{Dergi kaynağı |soyadı1=Cuthbertson |ad1=Clive |soyadı2=Cuthbertson |ad2=Maude |tarih=1914 |başlık=On the Refraction and Dispersion of the Halogens, Halogen Acids, Ozone, Steam Oxides of Nitrogen, and Ammonia |url=https://archive.org/stream/philtrans08506476/08506476#page/n17/mode/1up |dergi=[[Philosophical Transactions of the Royal Society A]] |cilt=213 |sayı=497–508 |sayfalar=1-26|bibcode=1914RSPTA.213....1C |doi=10.1098/rsta.1914.0001 |erişim-tarihi=4 Şubat 2016 }}</ref>\n| VaporPressure = 55.7 atm<ref>Gas Encyclopedia; [https://encyclopedia.airliquide.com/ozone Ozone] {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20240714005343/https://encyclopedia.airliquide.com/ozone |tarih=14 Temmuz 2024 }}</ref> ({{dönüştürme|−12.15|C|F K|disp=or}}){{efn|This vapor pressure is for the [[critical temperature]], which is below [[room temperature]].}}\n| MagSus = +6.7·10⁻⁶ cm³/mol\n| ConjugateAcid = [[Protonated ozone]]\n}}"},"Section3":{"wt":"{{Chembox Structure\n| SpaceGroup = C_2v\n| Coordination = Digonal\n| MolShape = Dihedral\n| OrbitalHybridisation = ''sp''² for O1\n| Dipole = 0.53 D\n}}"},"Section4":{"wt":"{{Chembox Thermochemistry\n| DeltaHf = 142.67 kJ mol⁻¹\n| Entropy = 238.92 J K⁻¹ mol⁻¹\n}}"},"Section5":{"wt":"{{Chembox Hazards\n| GHSPictograms = {{GHS09}}{{GHS03}}{{GHS08}}{{GHS05}}{{GHS06}}\n| GHSSignalWord = Danger\n| HPhrases = {{H-phrases|270|314}}\n| NFPA-H = 4\n| NFPA-F = 0\n| NFPA-R = 4\n| NFPA-S = Ox\n| IDLH = 5 ppm<ref name=\"PGCH\">{{PGCH|0476}}</ref>\n| REL = C 0.1 ppm (0.2 mg/m³)<ref name=PGCH/>\n| PEL = TWA 0.1 ppm (0.2 mg/m³)<ref name=PGCH/>\n| LCLo = 12.6 ppm (mouse, 3 hr)<br />50 ppm (human, 30 min)<br />36 ppm (rabbit, 3 hr)<br />21 ppm (mouse, 3 hr)<br />21.8 ppm (rat, 3 hr)<br />24.8 ppm (guinea pig, 3 hr)<br />4.8 ppm (rat, 4 hr)<ref>{{IDLH|10028156|Ozone}}</ref>\n}}"},"Section6":{"wt":""},"Section8":{"wt":"{{Chembox Related\n| OtherCompounds = [[Sulfur dioxide]]<br />[[Trisulfur]]<br />[[Disulfur monoxide]]<br />[[Cyclic ozone]]\n}}"}},"i":0}}]}'> Ozon Ball and stick model of ozone Spacefill model of ozone Adlandırmalar IUPAC adı Ozone Sistematik IUPAC adı Trioxygen Diğer adlar 2λ4-trioxidiene; catena-trioxygen Tanımlayıcılar CAS numarası 10028-15-6  3D model (JSmol) Etkileşimli görüntü ChEBI CHEBI:25812  ChemSpider 23208  ECHA InfoCard 100.030.051 EC Numarası 233–069–2 Gmelin Referansı 1101 IUPHAR/BPS 6297 MeSH Ozone PubChem Bileşik Kimlik Numarası</span>"}]]}'>CID 24823 RTECS numarası RS8225000 UNII 66H7ZZK23N  CompTox Bilgi Panosu (ABD Çevre Koruma Ajansı</span>"}]]}'>EPA) DTXSID0021098 InChI InChI=1S/O3/c1-3-2  Key: CBENFWSGALASAD-UHFFFAOYSA-N  InChI=1/O3/c1-3-2 Key: CBENFWSGALASAD-UHFFFAOYAY SMILES [O-][O+]=O Özellikler Kimyasal formül O3 Molekül kütlesi 48,00 g mol−1 Görünüm Colourless to pale blue gas[1] Yoğunluk 2.144 g/L (at 0 °C) Erime noktası -192,2 °C; -313,9 °F; 81,0 K Kaynama noktası -112 °C; -170 °F; 161 K Çözünürlük (su içinde) 1.05 g L−1 (at 0 °C) Çözünürlük (other solvents içinde) Very soluble in CCl4, sulfuric acid Buhar basıncı 55.7 atm[2] ([dönüştürme: geçersiz sayı])[a] Konjuge asit Protonated ozone Manyetik alınganlık (χ) +6.7·10−6 cm3/mol Kırınım dizimi (nD) 1.2226 (liquid), 1.00052 (gas, STP, 546 nm—note high dispersion)[3] Yapı Uzay grubu C2v Koordinasyon geometrisi Digonal Moleküler geometri Dihedral Hibridizasyon sp2 for O1 Dipol momenti 0.53 D Termokimya Standart molar entropi (S⦵298) 238.92 J K−1 mol−1 Standart formasyon entalpisi (ΔfH⦵298) 142.67 kJ mol−1 Tehlikeler GHS etiketleme sistemi: Piktogramlar İşaret sözcüğü Danger Tehlike ifadeleri H270, H314 NFPA 704 (yangın karosu) 4 0 4 OX Öldürücü doz veya konsantrasyon (LD, LC): LCLo (yayınlanan en düşük) 12.6 ppm (mouse, 3 hr) 50 ppm (human, 30 min) 36 ppm (rabbit, 3 hr) 21 ppm (mouse, 3 hr) 21.8 ppm (rat, 3 hr) 24.8 ppm (guinea pig, 3 hr) 4.8 ppm (rat, 4 hr)[4] NIOSH ABD maruz kalma limitleri: PEL (izin verilen) TWA 0.1 ppm (0.2 mg/m3)[1] REL (tavsiye edilen) C 0.1 ppm (0.2 mg/m3)[1] IDLH (anında tehlike) 5 ppm[1] Benzeyen bileşikler Benzeyen bileşikler Sulfur dioxide Trisulfur Disulfur monoxide Cyclic ozone Aksi belirtilmediği sürece madde verileri, Standart sıcaklık ve basınç koşullarında belirtilir (25 °C [77 °F], 100 kPa).  doğrula (bu nedir? ) Bilgi kutusu kaynakları Ozon gazı (O3), 3 oksijen atomundan oluşan molekülleriyle renksiz bir gazdır ve atmosferin üst katmanlarında yer alır. Oksijenin allotropudur, trioksijen olarak da tanımlanır. Normal koşullarda atmosferin alt kısımlarında O3 miktarı yaklaşık 0,04 ppm değerindedir.[kaynak belirtilmeli] Bununla birlikte dumanlı sisin olduğu yerlerde ozon miktarı artmaktadır.[kaynak belirtilmeli] Ozon'un 0,12 düzeyini aşması sağlığa zararlı kabul edilir.[kaynak belirtilmeli] Ozon, gökyüzünün mavi renginin ana sebebidir. Sıvı hâlde lacivert renge dönüşen ozon gazı, Dünya'yı Güneş'ten gelen zararlı morötesi radyasyonuna karşı korumaktadır. Atmosferin üst katmanlarında UV ışınları, alt katmanlarında yıldırım çakması sonucu oluşan elektrik akımının oksijeni parçalaması ile oluşan ozon, havanın temizlenmesinde çok önemli bir rol oynamaktadır. Ozon gelişmiş ülkelerde gıda tekstil lojistik sağlık sektörlerinde yaygın bir şekilde alternatifsiz dezenfektan olarak kullanılmaktadır. Ham maddesi oksijen olan ozon depolanamayan ve stoklama imkânı olmayan tek gazdır. Ozonun stoklanamamasının sebebi Ozon gazının, bulunduğu ortamın sıcaklığı ile doğru orantılı olarak zamanla ham maddesi olan oksijene dönüşmesidir. Derin cerrahi yaraların tedavisinde etkilidir ve sağlık sektöründe tedavi amaçlı olarak kullanılmaktadır. Bilinçsiz kullanımının başta akciğer olmak üzere insan sağlığına yan etkileri vardır. Sağlık üzerindeki etkileri [değiştir | kaynağı değiştir] Ozon, akut olarak zehirli bir gazdır.[5][6][7] Son birkaç on yıldır, bilim insanları akut ve kronik ozon maruziyetinin insan sağlığı üzerindeki etkilerini araştırdılar. Yüzlerce çalışma, ozonun şu anda kentsel alanlarda bulunan seviyelerde insanlara zararlı olduğunu göstermektedir.[8][9] Ozonun solunum, kardiyovasküler ve merkezi sinir sistemini etkilediği gösterilmiştir. Erken ölüm ve üreme sağlığı ve gelişimindeki sorunların da ozon maruziyeti ile ilişkili olduğu gösterilmiştir.[10] Ayrıca bakınız [değiştir | kaynağı değiştir] Ozon tabakası (ozonosfer) Not listesi [değiştir | kaynağı değiştir] ↑ This vapor pressure is for the critical temperature, which is below room temperature. Kaynakça [değiştir | kaynağı değiştir] 1 2 3 4 NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards. "#0476". Ulusal İş Güvenliği ve Sağlığı Enstitüsü (NIOSH).  ↑ Gas Encyclopedia; Ozone 14 Temmuz 2024 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ↑ Cuthbertson, Clive; Cuthbertson, Maude (1914). "On the Refraction and Dispersion of the Halogens, Halogen Acids, Ozone, Steam Oxides of Nitrogen, and Ammonia". Philosophical Transactions of the Royal Society A. 213 (497–508). ss. 1-26. Bibcode:1914RSPTA.213....1C. doi:10.1098/rsta.1914.00014 Şubat 2016.  ↑ "Ozone". Immediately Dangerous to Life or Health Concentrations (IDLH). Ulusal İş Güvenliği ve Sağlığı Enstitüsü (NIOSH). Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link) ↑ Wilson, Janet (28 Eylül 2007). "State bans home ozone air purifiers". Los Angeles Times (İngilizce). 21 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ekim 2025.  ↑ "Ozone Generators as Indoor Air Cleaners". www.health.ny.gov. 31 Ekim 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Ekim 2025.  ↑ "Health Canada Regulates UV and Ozone-emitting Devices - College of Alberta Denturists". www.abdenturists.ca (İngilizce). 12 Aralık 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Eriş…