Yernish - Wikipedia Jump to content Ard-chaart Ard-chaart move to sidebar follee Stiureydys Ard-ghuillag Ynnyd y phobble Caghlaaghyn s’jerree Duillag gyn tort Cooney Duillagyn er lheh Ronsee Ronsee Cummey Toyrtyssyn Croo coontys Loggal stiagh Greienyn persoonagh Toyrtyssyn Croo coontys Loggal stiagh Cummal move to sidebar follee Toshiaght 1 Enmyn y çhengey 2 Staydys oikoil Toggle Staydys oikoil subsection 2.1 Ayns Pobblaght Nerin 2.2 Ayns Nerin Hwoaie 2.3 'Syn Unnaneys Oarpagh 3 Gaeltacht 4 Abbyrtyn Toggle Abbyrtyn subsection 4.1 Abbyrtyn Mooan 4.2 Abbyrtyn Connaghtey 4.3 Abbyrtyn Ulley 4.4 Cosoylaghtyn 5 Shennaghys 6 Grammeydys Toggle Grammeydys subsection 6.1 Breearyn 6.1.1 Breearyn reiltagh 7 Jeeagh er neesht 8 Noteyn 9 Imraaghyn 10 Kianglaghyn magh Toggle Kianglaghyn magh subsection 10.1 Cadjin 10.2 Grammeydys as fockley magh 10.3 Fockleyryn Toggle the table of contents Yernish 167 çhengey Аԥсшәа Afrikaans Alemannisch አማርኛ Aragonés Ænglisc अंगिका العربية مصرى Asturianu Azərbaycanca Boarisch Batak Toba Беларуская (тарашкевіца) Беларуская Български भोजपुरी বাংলা Brezhoneg Bosanski Català 閩東語 / Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ Нохчийн کوردی Čeština Чӑвашла Cymraeg Dansk Deutsch Zazaki Dolnoserbski Ελληνικά English Esperanto Español Eesti Euskara Estremeñu فارسی Suomi Võro Føroyskt Français Arpetan Nordfriisk Furlan Frysk Gaeilge Gàidhlig Galego Hausa 客家語 / Hak-kâ-ngî עברית हिन्दी Fiji Hindi Hrvatski Hornjoserbsce Magyar Հայերեն Interlingua Jaku Iban Bahasa Indonesia Interlingue Ilokano Ido Íslenska Italiano 日本語 ქართული Taqbaylit Tyap Kumoring Қазақша 한국어 Перем коми Къарачай-малкъар کٲشُر Kurdî Коми Kernowek Кыргызча Latina Lëtzebuergesch Lingua Franca Nova Limburgs Ligure Ladin Lombard Lietuvių Latviešu Malagasy Māori Minangkabau Македонски മലയാളം Монгол ꯃꯤꯇꯩ ꯂꯣꯟ मराठी Bahasa Melayu Malti မြန်မာဘာသာ مازِرونی Nedersaksies Plattdüütsch नेपाल भाषा Nederlands Norsk nynorsk Norsk bokmål Nouormand Occitan Ирон ਪੰਜਾਬੀ Pangasinan Papiamentu Picard Polski Piemontèis پنجابی پښتو Português Runa Simi Rumantsch Română Русский Русиньскый ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ Sardu Scots سنڌي Davvisámegiella Srpskohrvatski / српскохрватски Simple English Slovenčina Slovenščina Shqip Српски / srpski Seeltersk Svenska Kiswahili Ślůnski தமிழ் Тоҷикӣ ไทย Tagalog Toki pona Tok Pisin Türkçe Татарча / tatarça Удмурт ئۇيغۇرچە / Uyghurche Українська اردو Oʻzbekcha / ўзбекча Vèneto Vepsän kel’ Tiếng Việt West-Vlams Volapük Walon 吴语 Хальмг მარგალური ייִדיש Yorùbá 閩南語 / Bân-lâm-gí 粵語 中文 Reagh ny kianglaghyn Duillag Resoonaght Gaelg Lhaih Reagh Reagh y bun Jeeagh er shennaghys Greienyn Greienyn move to sidebar follee Jantyssyn Lhaih Reagh Reagh y bun Jeeagh er shennaghys Cadjin Cre ta kiangley rish shoh Caghlaaghyn conastagh Laad neese coadan Kiangley beayn Fysseree yn duillag Jean symney yn duillag shoh Fow URL giarrit Switch to legacy parser Prental/assphurtal Croo lioar Laad neese myr PDF Lhieggan clou Ayns shaleeyn elley Wikimedia Commons Wikifunctions red Wikidata Cummey move to sidebar follee Veih Wikipedia. Ulley: {{IPA|ˈɡeːlʲəc|}}<br />Y Vooan: {{IPA|ˈɡeːl̪ˠən̠ʲ|}}"},"steatyn":{"wt":"[[Pobblaght Nerin]] as [[Nerin Hwoaie]]"},"ard":{"wt":"[[Nerin]]"},"kynneeaght":{"wt":"[[Yernee]]"},"loayreyderyn":{"wt":"[[Kied çhengey|L1]]: gyn fys"},"date":{"wt":""},"imraa":{"wt":""},"loayreyderyn2":{"wt":"Sleih 3+ d'eash as ny shinney gra dy vod ad loayrt Yernish \"feer vie\":<br />(Pobblaght Nerin, 2022) 195,029<br />Ymmydeyryn laaoil çheumooie jeh'n chorys ynsee:<br />(Pobblaght Nerin, 2022) 71,968<br />(Nerin Hwoaie, 2021) 43,557<br />[[Nah hengey|L2]]: gyn fys<br />Sleih 3+ bleeaney d'eash gra dy vod ad loayrt Yernish:<br />(Pobblaght Nerin, 2022) 1,873,997<br />(Nerin Hwoaie, 2021) 228,600"},"daah kynney":{"wt":"Ind-Oarpagh"},"fam2":{"wt":"[[Çhengaghyn Celtiagh|Celtiagh]]"},"fam3":{"wt":"[[Celtish ny h-Ellanyn|Ellanagh]]"},"fam4":{"wt":"[[Çhengaghyn Gaelgagh|Gaelgagh]]"},"shennayr":{"wt":"[[Yernish Vunneydagh]]"},"shennayr2":{"wt":"[[Shenn Yernish]]"},"shennayr3":{"wt":"[[Yernish Veanagh]]"},"shennayr4":{"wt":"[[Yernish Noa-emshiragh Leah]]"},"abb1":{"wt":"[[Yernish Chonnaghtey]]"},"abb2":{"wt":"[[Yernish Ulley]]"},"abb3":{"wt":"[[Yernish y Vooar]]"},"abb4":{"wt":"[[Yernish Halloo yn Eeast]] {{Extinct}}"},"stundayrtyn":{"wt":"{{lang|ga|[[An Caighdeán Oifigiúil]]}} (screeuit ynrican)"},"script":{"wt":"[[Script Ladjynagh|Ladjynagh]] ([[Abbyrlhit yn Yernish]])<br />[[Ogham]] (shenndeeagh)<br />[[Clou Vraille yn Yernish]]"},"ashoon":{"wt":"{{Ubl|[[Pobblaght Nerin]]{{efn|She Yernish y chied çhengey oikoil 'sy steat.<ref name=\"constitution\">{{cite web\n|url=http://www.taoiseach.gov.ie/attached_files/html%20files/Constitution%20of%20Ireland%20(Eng).htm |archive-url=http://arquivo.pt/wayback/20090717092821/http://www.taoiseach.gov.ie/attached_files/html%20files/Constitution%20of%20Ireland%20%28Eng%29.htm |url-status=dead |archive-date=17 Jerrey Souree 2009 |title=Constitution of Ireland |date=1 Jerrey Souree 1937 |publisher=[[Reiltys Nerin]] |access-date=19 Mean Souree 2007}}</ref> Cha nel y Yernish ymmydit dy mennick ny dy lhean 'sy chooid smoo jeh Nerin myr [[nah hengey]], agh ta'n ymmyd eck er ny ghreinnaghey lesh [[Reiltys Nerin]].}}\n|[[Nerin Hwoaie]]<ref name=\"Ainsworth2022\">{{Cite web |last=Ainsworth |first=Paul |date=6 Mee ny Nollick 2022 |title='Historic milestone' passed as Irish language legislation becomes law |url=https://www.irishnews.com/news/2022/12/06/news/_historic_milestone_passed_as_irish_language_legislation_becomes_law-2932333/ |access-date=7 Mee ny Nollick 2022 |website=The Irish News |language=Baarle}}</ref>\n|[[Yn Unnaneys Oarpagh]]\n}}"},"iso1":{"wt":"ga"},"iso2":{"wt":"gle"},"iso3":{"wt":"gle"},"lingua":{"wt":"50-AAA"},"caslys-çheerey":{"wt":"Irish speakers in 2011.png"},"fo-heidyl_caslys-çheerey":{"wt":"Coreir ny freggyrtee dooyrt dy row yn Yernish oc ayns coontaghyn-pobble ayns Pobblaght Nerin as Nerin Hwoaie 'sy vlein 2011"},"fogrey":{"wt":"IPA"},"glotto":{"wt":"iris1253"},"glottorefname":{"wt":"Irish"}},"i":0}}]}'>Yernish Gaelg Nerin Gaelg ny h-Erin Gaeilge[a] Fockley magh Connaghtey: ˈɡeːlʲɟə Ulley: ˈɡeːlʲəc Y Vooan: ˈɡeːl̪ˠən̠ʲ Dooghyssagh ayns Pobblaght Nerin as Nerin Hwoaie Ard Nerin Kynneeaght Yernee Loayreyderyn dooghyssagh L1: gyn fys Sleih 3+ d'eash as ny shinney gra dy vod ad loayrt Yernish "feer vie": (Pobblaght Nerin, 2022) 195,029 Ymmydeyryn laaoil çheumooie jeh'n chorys ynsee: (Pobblaght Nerin, 2022) 71,968 (Nerin Hwoaie, 2021) 43,557 L2: gyn fys Sleih 3+ bleeaney d'eash gra dy vod ad loayrt Yernish: (Pobblaght Nerin, 2022) 1,873,997 (Nerin Hwoaie, 2021) 228,600 Kynney çhengey Ind-Oarpagh CeltiaghEllanaghGaelgaghYernish Cummaghyn leah Yernish Vunneydagh Shenn Yernish Yernish Veanagh Yernish Noa-emshiragh Leah Cummaghyn cadjinit An Caighdeán Oifigiúil (screeuit ynrican) Abbyrtyn Yernish Chonnaghtey Yernish Ulley Yernish y Vooar Yernish Halloo yn Eeast † Corys screeuee Ladjynagh (Abbyrlhit yn Yernish) Ogham (shenndeeagh) Clou Vraille yn Yernish Staydys oikoil Çhengey oikoil ayns Pobblaght Nerin[b] Nerin Hwoaie[2] Yn Unnaneys Oarpagh Coadyn çhengey ISO 639-1 ga ISO 639-2 gle ISO 639-3 gle Glottolog iris1253 ELP Irish Linguasphere 50-AAA Coreir ny freggyrtee dooyrt dy row yn Yernish oc ayns coontaghyn-pobble ayns Pobblaght Nerin as Nerin Hwoaie 'sy vlein 2011 Ta'n art shoh cummal cowraghyn sheeanagh yn ASE. Foddee oo fakin cowraghyn feysht, kishtaghyn, ny cowraghyn elley ayns ynnyd karacteyryn Unicode mannagh vel pohlldey lheieh ayd. Son stiurag-toshee er cowraghyn ASE, jeeagh er Help:ASE. Yernisheyryn 'sy cheead rere coontae ny Pobblaght; ta ny shey coondaeghyn ayns Neri Hwoaie currit ry-cheilley. Ta'n Yernish, ny Gaelg Yernagh,[3] (An Ghaeilge) ny çhengey Cheltiagh ta goll er loayrt ayns Nerin. Ec y traa t'ayn ta'n Yernish ec mynlagh pobble Nerin - ayns ny Gaeltaghtyn son y chooid smoo - agh ta paart mooar cowreydagh eck ayns seihll steat Nerin, as t'ee ymmydit ayns ram aghtyn ym-ysseraght, co-hecksyn persoonagh as staydyn sheshoil. Rere y vunraght, t'ee ny preeu-hengey oikoil as ny çhengey ashoonagh ayns Pobblaght Nerin as ta staydys oikoil eck 'syn Unnaneys Oarpagh. Ta staydys oikoil mynlagh urree ayns Nerin Hwoaie neesht. Ta'n Yernish myr preeu-hengey hielagh as co-phobbylagh ec 3% phobble ny Pobblaght[4] (as eh 4,422,100 er ooley 'sy vlein 2008).[5] Cha nel fys jarrooagh er earroo ny loayreyderyn ry gheddyn, agh t'eh er ny chredjal dy vel eddyr 20,000 as 80,000 loayreyderyn dooghyssagh ayn.[6] [7] [8] Rere Rheynn Chooishyn Co-phobbylagh, Çheerey as ny Gaeltaght va 17,000 cummaltee ayns Gaeltaghtyn lajer as 17,000 cummaltee ayns Gaeltaghtyn as y Yernish ny çhengey hoogh, as va 17,000 cummaltee ayns lag-Ghaeltaghtyn; cha row yn Yernish ny çhengey lajer 'sy chooid elley jeh'n Ghaeltaght oikoil.[9] Agh, er yn oyr dy vel y Yernish er ny ynsagh ayns ny scoillyn, ta ram sleih elley lesh y Yernish myr y nah-hengey oc, ansherbee. Harrish shen ta 1,656,790 (41.9% sleih-earroo ny Pobblaght as ad 3 bleeaney ny ny s'aa) dy leih gra dy vel y Yernish oc er aght ennagh.[10] Mastey ny h-earrooyn shen ta'n Yernish ec 538,283 (32.5%) persoonyn myr çhengey laaoil (goaill stiagh loayreyderyn dooghyssagh as ad t'ayns y chorys ynsee), as 97,089 (5.9%) persoonyn myr çhengey hiaghtinoil. Ta 14% sleih-earroo Phobblaght Nerin geaishtaght lesh claareyn radio ayns Yernish dagh laa, 16% geaishtaght eddyr daa as queig keayrtyn 'sy çhiaghtyn, as ta 24% geaishtaght lhieu keayrt 'sy çhiaghtyn. Rere coontey-pobble ny bleeaney 2006, va 91,862 cummaltee 'sy Ghaeltaght oikoil. Mastey ny cummaltee shen, va'n Yernish loayrit ec 70.8% y phobble as va mygeayrt 60% cummaltee gra ayns Yernish dagh laa.[10] Rere coontey-pobble ny bleeaney 2001 ayns Nerin Hwoaie va fys ennagh er y Yernish ec 167,487 (10.4%) cummaltee Nerin Hwoaie. Nar ta ny h-earrooyn shen currit ry-cheilley t'ad taishbyney dy vel tushtey ennagh ny Yernish ec 33% (~1.8 millioonyn) dy phobble yn ellan. Er 13 Mean Souree 2005, ren shirveishee chooishyn joarree yn UO briwnys dys staydys çhengey oikoil y chur er y Yernish. Haink y briwnys ayns bree er 1 Jerrey Geuree 2007, as va'n Yernish ymmydit son y chied cheayrt ayns cruinnaght Choyrle Hirveishee yn UO er 22 Jerrey Geuree 2007 ec y Shirveishagh Noel Treacy, T.D. Enmyn y çhengey [reagh | reagh y bun] 'Sy Chaighdeán Oifigiúil (bun-towshan screeudeyrys oikoil) she Gaeilge (Fockley magh Yernagh: [ˈɡeːlʲɟə]) ennym ny çhengey, as yn ennym shen aahoilshaghey fockley magh Connaghtagh yiass. Roish aachummey lettraghey ny bleeaney 1948, va'n cummey lettragh Gaedhilge currit urree; v'eh shen ny lhieggan gienneydagh er Gaedhealg, y cummey va ymmydit 'sy Yernish Noa-emshyragh chlassicagh.[11] Ta shenn-chummaghyn y lhieggan shen goaill stiagh Gaoidhealg 'sy Yernish Veanagh as Goídelc 'sy Çhenn Yernish. Ta'n lettraghey noa-emshyragh çheet magh as scryssey magh y dh tostagh ayns laare yn 'ockle Gaedhilge. Ta lhiegganyn elley yn ennym ry-gheddyn ayns abbyrtyn eigsoylagh ny Yernish noa-emshyragh, ayns bishaght lesh Gaeilge Chonnaghtey yiass va imraait shoh heose. T'ad goaill stiagh Gaedhilg ([ˈɡeːlʲɪc]) ayns Yernish Chonnaghtey, Gaedhilic/Gaeilic/Gaeilig ([ˈɡeːlʲɪc]) ny Gaedhlag ([ˈɡeːl̪ˠəɡ]) ayns Yernish Ullee as Yernish Chonnaghtey hwoaie, as Gaedhealaing/Gaoluinn/Gaelainn ([ˈɡˠeːl̪ˠɪŋ/ˈɡˠeːl̪ˠɪn])[12][13] ayns Yernish y Vooan. Staydys oikoil [reagh | reagh y …